رد کردن لینک ها

تغذیه و سلامت پوست

پوست منعکس کننده وضعیت کلی سلامت درونی و پیری می باشد . تغذیه و بازتاب آن بر روی پوست همواره در طول قرن های مختلف در جهان موضوع جالبی برای دانشمندان و پزشکان بوده است . گزارش شده که ویتامین ها ، کاروتنوئید ها ، توکوفرول ها ، فلاونوئیدها و انواع عصاره گیاهی دارای خاصیت ضداکسیدانی قوی هستند و در ضعف پوست ،به عنوان داروهای موضعی یا مکمل های خوراکی در تلاش برای افزایش جوانی پوست ، بطور گسترده مورد استفاده قرار گرفته اند .

 

چرا سلامت و ظاهر پوست اهمیت ویژه ای دارد؟

زیبایی از درون می آید ، ارتباط بین تغذیه و وضعیت پوست یا بجای آن تاثیر تغذیه بر پیری پوست ، نه تنها برای دانشمندان بلکه در بین سال های متمادی از دوران باستان تا به امروز یک زمینه جالب توجه برای انسان بوده است. پیری پوست از دو فرآیند مستقل ، از نظر بالینی و بیولوژیکی ، متمایز و مستقل تشکیل شده است .اولین موردی که پیری پوست را ایجاد می کند  سن بیولوژیک است که الگوی پوست را تحت تاثیر قرار می دهد که بر تمام اندام های داخلی تاثیر می گذارد، دوم پیری ظاهری پوست است که ما بعنوان پوست سالخورده مشاهده می کنیم .از عوامل خارجی که باعث پیری پوست می شود می توان ، آفتاب مزمن و تابش اشعه ماوراء بنفش ، استعمال دخانیات ، کمبود خواب و تغذیه نا مناسب است .

 

چگونه از پیری پوست جلوگیری کنیم؟

پیشگیری بهترین و موثرترین روش برای مقابله با اثرات پیری ظاهری پوست است . بهترین راهکار پیشگیری در برابر اثرات مضر رادیکال های آزاد تنظیم شیوه زندگی ( محدودیت کالری ، مراقبت ازبدن و ورزش ) به همراه شرایط کم استرس و یک رژیم غذایی متعادل از جمله مواد غذایی غنی از آنتی اکسیدان است .آنتی اکسیدان های متداول مانند کاروتنوئید ها ، توکوفنول ها و فلاونوئید ها و همچنین ویتامین ها (A،D،C،E) ، اسیدهای چرب امگا 3 ، برخی پروتئین ها و لاکتوباسیل ها بعنوان عوامل توانمند در تقویت سلامت و زیبایی پوست شناخته شده اند .برای یافتن تعادل مناسب ، اثرات  “ضد پیری” گونه های اکسیژن فعال (ROS)  که بعد از فعالیت های فیزیکی شدید تولید می شود را نیز اخیرا در نظر می گیرد .

ویتامین ها

اسید آسکوربیک (ویتامین C)

ویتامین C که به آن اسید L- آسکوربیک نیز گفته می شود ، محلول در آب ، حساس به نور می باشد و مهمترین آنتی اکسیدان آب دوست می باشد .ویتامین C بطور طبیعی توسط بدن سنتز نمی شود بنابراین مصرف کافی ویتامین C برای رژیم غذایی سالم انسان ضروری می باشد.

ثروتمندترین منابع طبیعی دارای ویتامین C  میوه ها و سبزیجات تازه مانند مرکبات ، شاه توت ، جعفری ، فلفل قرمز هستند. ثبات مولکول ویتامین C به شرایط و فرمول بندی بستگی دارد.

چگونگی اثرگذاری ویتامین C بر سلامت پوست

اسید L- آسکوربیک می تواند از نظر خوراکی و موضعی برای سلامت پوست بسیار مفید واقع شود . ویتامین C یک عامل موثر در لیزیل و پرولیل هیدروکسیلاز است که باعث تقویت ساختار مارپیچ سه گانه کلاژن می شود . همچنین در سنتز کلسترول و جذب آهن نقش دارد و سطح دسترسی بدن به سلنیوم را افزایش می دهد.

رایج ترین تظاهرات پوستی همراه با کمبود ویتامین C به اختلال در سنتز کلاژن منتسب می شود . علاوه براین ، کمبود ویتامین C دلیل ایجاد بیماری هایی مانند زخم ، ضایعات پوستی ، خونریزی لثه ، سهولت در ایجاد کبودی ، یا بهبودی آهسته زخم شناخته شده است.

موارد استفاده از ویتامین C

اسید آسکوربیک موضعی در محصولات مختلف آرایشی و بهداشتی مورد استفاده قرار می گیرد ، بعنوان مثال در روشن سازی لکه های پوستی ، فرمولاسیون ضد پیری و همچنین محصولات محافظت از آفتاب . ایده محصولات محافظت ازآفتاب این است که یک محصول ترکیبی بین یک محافظ ” منفعل ” با فیلتر UV و یک محافظ “فعال” از آنتی اکسیدان موجود باشد. محافظت در برابر اشعه ماوراء بنفش توسط ویتامین C اغلب در مشاهدات ذکر شده با این حال مطالعات اخیر نشان می دهد که کار بیشتری در فرمولاسیون کرم ها لازم است ، زیرا به نظر می رسد بسیاری از محصولات وجود دارد که اثرات مورد نظر آن ها قابل اندازه گیری نیستند . استفاده از محصولات آرایشی حاوی این ویتامین  ممکن است تحت شرایط حضور اکسیژن ، حتی قبل ازاستفاده موضعی روی پوست تخریب آن را مشاهده کنیم .

توکوفرول ها (ویتامین E)

ویتامین E مجموعه ای از 8 ترکیب بنام توکوفرول ها است .توکوفرول یک آنتی اکسیدان غشایی محلول در چربی است توکوفرول مانند ویتامین C یک آنتی اکسیدان غیر آنزیمی می باشد که توسط بدن سنتز نمی شود .

مطالعات بالینی زیادی وجود دارد که اثرات توکوفرول ها را آزمایش کرده اند که بنظر می رسد نتایج حاصله بحث برانگیز باشد . از ویتامین E  بصورت موضعی برای درمان آسیب های پوستی مزمن نیز استفاده می شود . اما باید توجه داشت که دوز بالای ویتامین E خوراکی ممکن است بر پاسخ به UVB در انسان اثر بگذارد . میزان ویتامین E به چگالی غدد چربی درپوست بستگی دارد . در یک مطالعه 3 هفته ای با مکمل خوراکی روزانه از دوزهای مختلف آلفا توکوفرول ، میزان ویتامین E به میزان قابل توجهی درنقاط پوستی غنی از غدد چربی مانند صورت اندازه گیری شد.

منابع ویتامین E

از منابع توکوفرول می توان به سبزیجات ، روغن های گیاهی مانند روغن جوانه گندم ، روغن آفتابگردان ، ذرت ، سویا و انواع گوشت اشاره کرد  . مصرف فرآورده های طبیعی ویتامین E در جلوگیری از اتصال کلاژن و پراکسیداسیون لیپیدها ، که هر دو با پیری پوست در ارتباط هستند ، کمک می کند.

ترکیب ویتامین های C و E

ویتامین C و ویتامین E بصورت مشترک عمل می کند هنگامیکه مولکول های با اشعه ماوراء بنفش اجزای سلولی را اکسید می کنند یک واکنش زنجیره ای از پراکسیداسیون لیپیدها در غشاهای غنی از اسیدهای چرب اشباع نشده ، اشباع می شود .که باعث پیشگیری از اثرات خطرناک اشعه ماوراء بنفش و متعاقبا سرطان پوست می شود . استفاده ترکیبی ویتامین های E و C باعث افزایش اثرات محافظتی از پوست در برابر نور درمقایسه با تک درمانی ها  می شود .

کاروتنوئید ها

کاروتنوئیدها مشتقات ویتامین A مانند بتا کاروتن ، آستاگزانتین ، لیکوپن و رتینول هستند که همگی آنتی اکسیدان های بسیار موثری هستند و به اثبات رسیده که دارای خواص محافظتی دربرابر اشعه آفتاب می باشد.

برجسته ترین عضو گروه کاروتنوئید ها ،بتا کاروتن ها هستند که در رژیم های غذایی مختلف وجود دارد .هیچ تفاوتی بین بتا کاروتن طبیعی و شیمیایی سنتز شده وجود ندارد.اثر حفاظتی بتاکاروتن به دوز و مدت زمان مصرف بستگی دارد.

منابع ویتامین A

هویج ، کدو تنبل ، سیب زمینی شیرین ، انبه ، پاپایا نمونه هایی از میوه و سبزیجات حاوی بتاکاروتن می باشند . آستاگزانتین را می توان در میکرو جلبک ها ، مخمر ها ، ماهی قزل آلا، ماهی سالمون ، میگو ، خرچنگ ، وجود دارد .( فیتوپلانکتون ها توسط زئوپلانکتون ها مصرف و بیوسنتز می شوند ،آن ها آستاگزانتین جمع می کنند و توسط ماهی ها مصرف می شوند و بدین ترتیب آستاگزانتین در زنجیره غذایی ، با پتانسیل فوق العاده برای محافظت در برابر طیف گسترده ای از بیماری ها ، قرار می گیرد .) لیکوپن یک کاروتن با رنگ قرمز روشن می باشد که در گوجه فرنگی و سایر میوه ها و سبزیجات قرمز رنگ وجود دارد مانند هویج قرمز ، هندوانه ، پاپایا ، ( اما نه توت فرنگی یا گیلاس ) . دانستن این نکته قابل توجه می باشد ؛ اگرچه لیکوپن از نظر شیمیایی کاروتن می باشد اما هیچ فعالیتی که ویتامین A در بدن دارد را ندارد.

نحوه اثرگذاری ویتامین A

بتاکاروتن و لیکوپن

بتاکروتن و لیکوپن معمولا کاروتنوئیدهای مسلط در خون و بافت های انسان هستند و بعنوان محصولاتی در رژیم غذایی یا مکمل ، خاصیت ارتجاعی و سلامت پوست را بهبود می بخشد .در حالیکه نمی توان آن ها را با ضد آفتاب مقایسه کرد اما شواهدی وجود دارد که آن ها را با افزایش دفاع پایه در برابر آسیب اشعه ماوراء بنفش ، از پوست در برابر آفتاب سوختگی ( اریتمای خورشیدی ) محافظت می کنند .

بر اساس تحقیقات گسترده ، وجود مقادیر لیکوپن موجود در پلاسما و پوست بسیار بیشتر از مقادیر بتاکاروتن می باشد. هنگاهی که پوست در معرض اشعه ماوراءبنفش قرار دارد، بیشتر لیکوپن پوست در مقایسه با بتاکاروتن از بین می رود ، بنابراین نقش لیکوپن در کاهش آسیب اکسیداتیو در بافت ها بیشتر می باشد . بر اساس همین گزارشات از گوجه فرنگی و محصولات دارای لیکوپن بعنوان منابعی با خاصیت ضد سرطان یاد می شود.

رتینول

رتینول یکی دیگر از مشتقات ویتامین A از مهمترین مواد مورد نیاز برای بدن انسان می باشد و این در حالی است که بدن توانایی سنتز آن را ندارد. رتینول یک ایزو پرونوئید اشباع نشده محلول در چربی می باشد که برای رشد ، تمایز و نگهداری از بافت های اپیتلیال و تولید مثل تاثیر بسزایی دارد.در پوست انسان دو گیرنده رتینوئید بیان شده است که با استفاده از رتینول و متابولیت های آن می توان فعال کرد. از آنجا که رتینول باید از رژیم غذایی مشتق شود ، می توان در کبد ، شیر ، زرده تخم مرغ ، پنیر ، ماهی چرب و.. مشاهده کرد.

چگونگی اثرگذاری ویتامین A

بطور طبیعی ویتامین A طبیعی و ویتامین A مصنوعی(رتینول) فعالیت های بیولوژیکی مشابهی را نشان می دهند به همین دلیل محصولات مختلفی از رتینول هم برای استفاده آرایشی و هم دارویی در بازار موجود می باشد . در روش های موضعی برای مقابله با چین و چروک ، و روشن سازی پوست ، لایه برداری های شیمیایی و ضدآفتاب ها  از مشتقات ویتامین A استفاده می کنند. رتینوئیدهای درون زا با پاتوژنز بیماری های پوستی شایع مانند آکنه و پسوریازیس ارتباط ندارد. این نکته بسیار حائز اهمیت است که بدانیم افزایش سیستمیک مصنوعی آنتی اکسیدان ها با استفاده ازمکمل های غذایی با هدف اصلاح ضررهای ناشی از رادیکال های آزاد ، ممکن است دارای عوارض داخلی شدیدی باشد ؛ درست است که خطر پیری سلول را افزایش نمی دهد اما می تواند باعث افزایش تومور در بدن شود که کارشناسان هنوز هم رژیم های طبیعی را پیشنهاد می کنند .

ویتامین D

ویتامین D به دو صورت در بدن جذب می شود ، منبع اصلی ویتامین  D3 از خورشید می باشد و سایر مشتقات ویتامین D از طریق رژیم ها ی غذایی شامل ماهی های چرب ، زرده تخم مرغ می باشد . ذخیره مقدار زیادی ویتامین D در بدن می تواند به نوعی مسمومیت ایجاد کند که این سمیت با تهوع ، استفراغ ، کم اشتهایی ، ضعف، کاهش وزن ، و یبوست همراه می باشد . پوست مهمترین بافت در جذب ویتامین D می باشد  .

ویتامین D  علاوه بر هموستاز کلسیم در استخوان ، عملکردهای فیزیولوژیکی بی شماری از جمله انتشار سبتوکین های التهابی و تنظیم رشد و تمایز در بافت های نرمال و حتی بدخیم مانند پستان ، ریه و روده بزرگ ، سلول های پوست انسان را از مرگ سلولی ناشی از اشعه خورشید و آپوپتوز محافظت می کند . همچنین بیان ژن های ضد میکروبی را در انسان القا می کند .

ضرورت استفاده از ویتامین D

با افزایش سن ، ظرفیت پوست برای تولید ویتامین D3 کاهش می یابد و در نتیجه اثرات محفظتی حفظ ظرفیت این نوع ویتامین بوجود می آید. عوامل متعددی در بروز این کمبود نقش دارند که در میان آن ها عوامل رفتاری مثل قرار گرفتن در معرض آفتاب محدود و یا سوء تغذیه بسیار تعیین کننده می باشد که با اصلاح رفتار و عوامل مختلف ذاتی مانند کاهش ظرفیت مصنوعی این نوع ویتامین می تواند تاحدودی تغییر کند . از سن 20 سالگی به بعد کم کم شاهد کاهش مقدار D3 خواهیم بود به بیان دیگر تا 60 سالگی کاهش 50% درصدی به چشم می خورد . از این رواستفاده از مکمل ویتامین D و کلسیم در افراد مسن اهمیت ویژه ای دارد.

پلی فنول

پلی فنول ها طی یک دهه گذشته مورد توجه جامعه پژوهشی در باب ضدپیری قرار گرفته اند .این ترکیبات بیشتر در گیاهان یافت می شود .چندین هزار مولکول که دارای یک ساختار پلی فنول هستند در گیاهانی که خاصیت ضدآفتاب و ضد رادیکال های آزاد دارند ، شناسایی شده اند .

انواع پلی فنول ها

بسته به تعداد حلقه های فنول و نحوه اتصال این حلقه ها به یکدیگر ، پلی فنول ها را می توان به بسیاری از گروه های عملکردی مختلف مانند اسیدهای فنولیک ، فلاونوئیدها ، استیلبن ها و لیگنان ها تقسیم کرد .گزارش شده که با استفاده از روش های تهیه غذا و  متاثر از سنت های آشپزی ، محتوای پلی فنولیک غذاها به راحتی  کاهش می یابد . پلی فنول ها در گیاهانی مثل پیاز سیب زمینی چای سبز انگور و… یافت می شود .

اثرگذاری پلی فنول ها

در پژوهش های اخیر در رابطه با وجود استرس و رادیکال های آزاد و اثر مخرب بر DNA نشان می دهد که این پلی فنول توانایی محافظت از پوست در برابر اثرات منفی اشعه ماوراءبنفش از جمله خطر ابتلا به سرطان های پوستی  را دارد.سلول ها بطور عمده از طریق برهم کنش مستقیم با گیرنده ها یا آنزیم های درگیر در انتقال سیگنال به پلی فنول ها پاسخ می دهند که ممکن است منجر به تغییر وضعیت ردوکس سلول شود و ممکن است یک سری از واکنش های وابسته به ردوکس را تحریک کند . بعنوان آنتی اکسیدان ها ، پلی فنول ها بقای سلول ها بهبود می بخشند و بعنوان پرواکسیدان ها ، آن ها ممکن است باعث بروز آپوپتوز شوند و از رشد تومور ها جلوگیری کنند .

رسوراترول 

رسوراترول یک پلی فنول طبیعی ، با خاصیت  آنتی اکسیدانی می باشد  که در پوست انگور بسیار زیاد است (نه در گوشت )  که به دلیل طیف وسیعی از خواص ضدپیری منحصر به فرد در سال های اخیر مورد توجه قرار گرفته است . گزارش شده است که رسوراترول دارای فعالیت های شیمی درمانی پیشگیری کننده از سرطان است .

کورکومین

کورکومین ماده اصلی زردچوبه ،ادویه هند است که عضو خانواده زنجبیل می باشد .که غالبا در برنج و غذاهای مختلف مورد استفاده قرار می گیرد . نشان داده شده که کورکومین با سرکوب التهاب دربرابر  آسیب ها ، نقش محافظتی را ایفا می کند. همچنین تحریک هورمونی ناشی از کورکومین باعث افزایش دفاع آنتی اکسیدانی سلولی می شود که یکی از روش های مهم و اساسی برای اثرات ضدپیری می باشد .

پلی فنول چای سبز

براساس گزارشات محققین پلی فنول چای سبز برای محافظت از پوست انسان در برابر آسیب های اشعه ماوراء بنفش بسیار موثر  عمل می کند و باعث مهار تومور پوستی ناشی از این اشعه می شود . مطالعات نشان می دهد که خاصیت ضد سرطان زایی و ضد التهابی چای سبز بعلت ترکیبات پلی فنولیکی آن می باشد.

You may also like

به گفتگو بپیوندید

بازگشت به بالای صفحه
طراحی سایت